Category: Uncategorized

Standpunt van de maand: januari 2022

Door de Stichting is de informatiebundel ‘Gekende landschappen’ tot stand gebracht. Deze informatiebundel kan geraadpleegd en gedownload worden vanaf de website. Maandelijks wordt uit deze bundel een standpunt gelicht met een toelichtende beschrijving. Lezers worden van harte uitgenodigd op onderstaand standpunt te reageren. Onderaan de rubriek wordt daarvoor de mogelijkheid geboden.

Het standpunt van de maand luidt: 

Voorafgaand bij het afgeven van vergunningen, waarbij verlichting een essentiële factor is, moet de belevingswaarde van duisternis voor mens en natuur meegewogen worden.

Op de onderstaande kaart is te zien vanuit welk gebied in Nederland het meeste licht omhoog straalt. Dit kan zowel direct licht, alsook indirect licht zijn dat door weerkaatsing omhoog wordt gestuurd. Hieruit blijkt dat onze regio net als de gehele Randstad tot de lichtere delen van Nederland behoort. Op zichzelf niet vreemd, omdat de bevolkingsdichtheid hier groter is dan in het oosten van Nederland. Toch zijn er tegenwoordig wel maatregelen te nemen om deze lichtvervuiling te beperken, zoals het toepassen van armaturen waarbij het uitstralende licht onder het horizontale vlak blijft.

Alles in het licht zetten is geen nastrevenswaardig vooruitgangsideaal. Duisternis wordt steeds meer als een kwaliteit ervaren. Zowel vanuit het oogpunt van ecologie en energiebesparing is duisternis een belangrijk thema. Bij het ontwerpen van verkeerskundige situaties behoort toekunnen met zo weinig mogelijk licht een criterium te zijn. Waar mogelijk kan gekozen worden voor andere oplossingen dan verlichting, zoals reflecterende markeringen. Rijkswaterstaat en steeds meer gemeenten verduurzamen hun lichtplannen. Ze kijken waar licht ‘s nachts gedimd of helemaal uit kan. De gemeenten Uitgeest en Castricum hebben elk een Beleidsplan Openbare Verlichting tot 2020/2029. Ook de consument kan de lichtvervuiling helpen beperken, door zichzelf de vraag te stellen of alles wel verlicht moet worden, bijvoorbeeld particuliere tuinen. Voorafgaand bij het afgeven van vergunningen, waarbij verlichting een essentiële factor is, moet de belevingswaarde van duisternis voor mens en natuur meegewogen worden.

 

Het was een gigantische klus om de duizenden foto’s van Nederland die André Kuipers in 2012 vanuit het internationale ruimtestation ISS heeft gemaakt, aan elkaar te zetten tot één grote foto van Nederland bij nacht. (www.platformlichthinder.nl).

 

 

Reageren? Stuur een mail naar secretariaat@alkmaardermeeromgeving.nl


Standpunt van de maand: december 2021

Door de Stichting is de informatiebundel ‘Gekende landschappen’ tot stand gebracht. Deze informatiebundel kan geraadpleegd en gedownload worden vanaf de website. Maandelijks wordt uit deze bundel een standpunt gelicht met een toelichtende beschrijving. Lezers worden van harte uitgenodigd op onderstaand standpunt te reageren. Onderaan de rubriek wordt daarvoor de mogelijkheid geboden.

Het standpunt van de maand luidt: 

Bij alle ontwikkelingen die overwogen worden rond het Alkmaarder- en Uitgeestermeer dient, naast de waterkwaliteit versterking van de ruimtelijke kwaliteit voorop te staan, met behoud van de natuurlijke waarden.

Honderd jaar geleden lagen Noord-Hollandse steden en dorpen in een zee van ruimte, het landschap. De omkering die zich voltrok leidde ertoe dat het landschap nu omringd wordt stedelijke bebouwing. Dorpen zijn zo gegroeid dat ze eigenlijk geen dorp meer genoemd kunnen worden. De waarde van het landschap, de natuur en het erfgoed legde het in de planvorming af tegen sterkere economische belangen. Ging het in het verleden om het verhogen van de agrarische opbrengst van het landschap, verlagen van de kosten en verbetering van de arbeidsomstandigheden. Het landschap wordt nu ingezet voor klimaatadaptatie, recreatie, natuur en energieopwekking. De energietransitie zal een forse claim op de ruimte leggen. En er moeten ook nog heel veel woningen worden bijgebouwd.

Het Alkmaarder- en Uitgeestermeer hebben een hoge recreatieve waarde. Daardoor zullen er steeds weer ondernemers en bestuurders zijn die de recreatieve mogelijkheden van het gebied verder willen benutten. Gelukkig zijn veel gronden rond het meer in handen van natuurorganisaties die instandhouding van het karakter en de natuurwaarde van het gebied vooropstellen. De natuurgebieden rond het meer worden bevolkt door broedvogels, vooral weidevogels. Daarnaast heeft het gebied in de winter een belangrijke functie als pleisterplaats voor wintergasten als vele duizenden smienten en andere watervogels.

Alweer jaren geleden was het storten van bagger uit de Zaan in de Saskerleidam en in de vooroevers van het meer een veelbesproken onderwerp. Acties vanuit de stichting heeft de baggerstort niet kunnen verhinderen. Ondanks dat blijft de stichting van mening dat voor het behoud van kwaliteit de economische, ecologische en cultuurhistorische waarden gelijkwaardige uitgangspunten dienen te zijn. Bij alle ontwikkelingen die overwogen worden rond het Alkmaarder- en Uitgeestermeer dient, naast de waterkwaliteit versterking van de ruimtelijke kwaliteit, voorop te staan, met behoud van de natuurlijke waarden.

Opkomende zon boven het Alkmaardermeer

Reageren? Stuur een mail naar secretariaat@alkmaardermeeromgeving.nl


Standpunt van de maand: november 2021

Door de Stichting is de informatiebundel ‘Gekende landschappen’ tot stand gebracht. Deze informatiebundel kan geraadpleegd en gedownload worden vanaf de website. Maandelijks wordt uit deze bundel een standpunt gelicht met een toelichtende beschrijving. Lezers worden van harte uitgenodigd op onderstaand standpunt te reageren. Onderaan de rubriek wordt daarvoor de mogelijkheid geboden.

Het standpunt van de maand luidt: 

De open ruimten tussen Castricum en Limmen, tussen Akersloot en Uitgeest en tussen Uitgeest en Heemskerk mogen niet dichtslibben door bebouwing, infrastructuur of geboomte.

Vooral de bebouwing van Castricum en Limmen en Uitgeest en Heemskerk zijn elkaar dicht genaderd. Om de dorpskernen hun eigen identiteit te laten behouden en dieren kansen te bieden om te kunnen migreren, mogen de tussenliggende ruimten niet kleiner worden. Tussen Uitgeest en Heemskerk wordt de bestaande open ruimte gespaard door de aanwezigheid van een gasleiding.
De groene zone tussen Limmen en Castricum maakt deel uit van de Schoonwatervallei, de noordelijke natuurverbinding naar het Alkmaarder- en Uitgeestermeer. De open ruimte tussen Akersloot en Uitgeest is ruimer, maar wordt doorsneden door de autosnelweg A9. De zichtlijnen moeten niet alleen vrij blijven van bebouwing of infrastructuur, maar ook van houtopstanden.

De doorzichten tussen Castricum en Limmen, tussen Akersloot en Uitgeest
en
tussen Uitgeest en Heemskerk moeten behouden blijven.

 

 

Reageren? Stuur een mail naar secretariaat@alkmaardermeeromgeving.nl


Standpunt van de maand: oktober 2021

Door de Stichting is de informatiebundel ‘Gekende landschappen’ tot stand gebracht. Deze informatiebundel kan geraadpleegd en gedownload worden vanaf de website. Maandelijks wordt uit deze bundel een standpunt gelicht met een toelichtende beschrijving. Lezers worden van harte uitgenodigd op onderstaand standpunt te reageren. Onderaan de rubriek wordt daarvoor de mogelijkheid geboden.

Het standpunt van de maand luidt: 

Met aanplant van gebiedseigen struweelzones zijn de overgangen tussen bebouwing en het landelijk gebied natuurlijker te maken.

De westkant van Uitgeest laat zien dat volgebouwde bebouwingsranden niet lelijk hoeven te zijn. Architectuur, passend materiaalgebruik en gebiedseigen struweelzones kunnen ook aan harde bebouwingsgrenzen landschappelijke kwaliteit geven. Van grote landschappelijke waarde is het uitzicht op de oostzijde van het dorp. Van cultuurhistorische waarde zijn de nog aanwezige korte vaarwegen vanaf de Westergeestervaart naar de vroeger aan de rand gelegen boerderijen.

Helaas kent Uitgeest aan de zuidzijde ook een bebouwingsrand langs de Tolvaart waarbij de erven grenzen tot aan de oever van deze historische waterloop. Door de individuele tuinen, met daartussen erfafscheidingen en een variatie aan aanlegsteigers is de oorspronkelijke oeverzone verloren gegaan en komt de bebouwingsrand rommelig over. Voor de waardering van het landschap is niet alleen het zicht vanuit het buitengebied op de dorpsranden van belang, dat zijn ook de doorzichten vanuit de randbebouwing. Doorzichten zijn als het ware vensters waardoor het landelijk gebied kan worden beleefd, zoals vanaf de Westerweg en de Oosterzij in Limmen met alleen bebouwing aan de dorpskant en op de overgang van strandwal en strandvlakte hier en daar een boerderij met erfbeplanting. Hagen, niet hoger dan 100 cm, langs de wegen op de strandwallen en als perceelscheiding versterken het dorpskarakter van de woonkernen. Hogere hagen als afsluiting van achtertuinen vormen geen bezwaar.

De westkant van Uitgeest laat zien dat bebouwingsranden niet lelijk hoeven te zijn

 

 

Reageren? Stuur een mail naar secretariaat@alkmaardermeeromgeving.nl


Standpunt van de maand: september 2021

Door de Stichting is de informatiebundel ‘Gekende landschappen’ tot stand gebracht. Deze informatiebundel kan geraadpleegd en gedownload worden vanaf de website. Maandelijks wordt uit deze bundel een standpunt gelicht met een toelichtende beschrijving. Lezers worden van harte uitgenodigd op onderstaand standpunt te reageren. Onderaan de rubriek wordt daarvoor de mogelijkheid geboden.

Het standpunt van de maand luidt: 

Het aanleggen van singelbeplanting rond lelijke gebouwen aan de bebouwingsranden en in het open gebied geeft het landschap een kwaliteitsimpuls.

Vroeger waren de strandwallen te herkennen aan de daarop liggende akkers en gespreide bebouwing. Die akkers zijn vrijwel geheel onder de toegenomen bebouwing verdwenen. Daardoor zijn strandwallen niet alleen te herkennen aan hoog opgaand groen en de torenspitsen, maar ook aan de gesloten bebouwing. Zolang er uitsluitend op de strandwallen gebouwd wordt blijven deze in het landschap herkenbaar.

Randen van de bebouwde gebieden zijn van betekenis voor de beeld- en belevingswaarde van het omringende buitengebied. Lelijke gebouwen
(veelal gaat het om schuren) aan de bebouwingsranden en in het open gebied doen afbreuk aan de beleving van het landschap. Het aanleggen van singelbeplanting rond lelijke bebouwing geeft het landschap een kwaliteitsimpuls.

De loods zonder singelbeplanting
aan de oostkant van Limmen doet
afbreuk aan de beleving van het
dorpssilhouet.

 

Reageren? Stuur een mail naar secretariaat@alkmaardermeeromgeving.nl


Standpunt van de maand: augustus 2021

Door de Stichting is de informatiebundel ‘Gekende landschappen’ tot stand gebracht. Deze informatiebundel kan geraadpleegd en gedownload worden vanaf de website. Maandelijks wordt uit deze bundel een standpunt gelicht met een toelichtende beschrijving. Lezers worden van harte uitgenodigd op onderstaand standpunt te reageren. Onderaan de rubriek wordt daarvoor de mogelijkheid geboden.

Het standpunt van de maand luidt: 

Windmolenparken op zee roepen een gevoel van begrenzing op. Daarmee behoort het beleven van de volmaakte openheid van de Noordzee tot het verleden. Windmolenparken of andere grootschalige voorzieningen moeten niet dichter bij de kust worden gebouwd.

In de Noordzeezone vallen alle verticale elementen sterk op. De windmolens op zee zijn bij helder weer van verre zichtbaar. Om te beoordelen of en waar zeeparken moeten komen, behoren behalve het visuele aspect ook andere criteria meegewogen te worden. Bijvoorbeeld: wat zijn de effecten van deze parken op het zeeleven? Welke effecten hebben elektriciteitskabels op de zeebodem? Welke elektromagnetische velden stralen die uit en wat zijn daarvan de gevolgen. Wat is de economische levensduur van molens? Moeten we plekken verder weg juist niet reserveren voor nog duurzamere energiewinning? Het feit dat windmolens in het zicht staan, confronteert ons met onze energieconsumptie.

Als windparken bijdragen aan biodiversiteit, waar aanwijzingen voor zijn, spreken we dan nog van horizonvervuiling, een ‘industrieel hekwerk’ of gaan we het dan een ‘biologisch netwerk’ noemen? Welke energie willen we in de toekomst?

 

 

Maken windmolens op zee de kuststreek minder aantrekkelijk voor strandbezoekers?

Reageren? Stuur een mail naar secretariaat@alkmaardermeeromgeving.nl


Standpunt van de maand: juli 2021

Door de Stichting is de informatiebundel ‘Gekende landschappen’ tot stand gebracht. Deze informatiebundel kan geraadpleegd en gedownload worden vanaf de website. Maandelijks wordt uit deze bundel een standpunt gelicht met een toelichtende beschrijving. Lezers worden van harte uitgenodigd op onderstaand standpunt te reageren. Onderaan de rubriek wordt daarvoor de mogelijkheid geboden.

Het standpunt van de maand luidt: 

Om het natuurlijke en cultuurhistorische landschap te sparen moeten bouwopgaven zoveel mogelijk binnen de bestaande kernen plaatsvinden, met een voorkeur bij knooppunten van openbaar vervoer.

Metropool Amsterdam in ontwikkeling kenmerkt zich door een grote verscheidenheid aan steden, dorpen en deelregio’s, met specifieke identiteiten en kwaliteiten. Al deze kernen liggen in een grote diversiteit aan landschappen met hoge ecologische, recreatieve en cultuurhistorische waarden. Er is een steeds sterkere uitstraling van de metropool in alle windrichtingen: naar Alkmaar en Hoorn, naar de Leidse regio (provincie Zuid-Holland) en in de richting van Utrecht en Flevoland. Ook Castricum en Uitgeest liggen in de invloedsfeer van de metropool. Binnen de metropool functioneert sinds 2007 het samenwerkingsverband Metropoolregio Amsterdam (MRA). Hierbij zijn enkele tientallen gemeentes betrokken in zowel de provincies Noord-Holland als Flevoland.

De Metropool Amsterdam ontwikkelt zich snel. Daarbij gaat het niet alleen om woningbouw, maar ook om de aanleg van kantoorparken, bedrijventerreinen en wegen. Het gevolg daarvan is het verdwijnen van historische landschapspatronen en landschapselementen. De leesbaarheid van het verleden wordt daardoor moeilijker en cultuurlandschappen verliezen hun specifieke karakter. Anderzijds worden door de verstedelijking het natuurlijke en cultuurhistorische landschap steeds belangrijker voor recreatie. Van belang is de waardering voor het landschap en de mate waarop het beleefd kan worden. Om het natuurlijke en cultuurhistorische landschap te sparen moeten bouwopgaven zoveel mogelijk binnen de bestaande kernen plaatsvinden, met een voorkeur bij knooppunten van openbaar vervoer.

De beleving van de ruimte wordt vooral bepaald door kenmerken als openheid en beslotenheid. In het kader van de Omgevingsvisie heeft de provincie Noord-Holland diverse gebieden aangewezen als Bijzondere Provinciale Landschappen (BPL).

 

 

Door de verstedelijking wordt het natuurlijke en cultuurhistorische landschap in Holland boven Amsterdam steeds belangrijker voor recreatie.

 

Reageren? Stuur een mail naar secretariaat@alkmaardermeeromgeving.nl


Standpunt van de maand: juni 2021

Door de Stichting is de informatiebundel ‘Gekende landschappen’ tot stand gebracht. Deze informatiebundel kan geraadpleegd en gedownload worden vanaf de website. Maandelijks wordt uit deze bundel een standpunt gelicht met een toelichtende beschrijving. Lezers worden van harte uitgenodigd op onderstaand standpunt te reageren. Onderaan de rubriek wordt daarvoor de mogelijkheid geboden.

Het standpunt van de maand luidt: 

Door het Limmergat niet uit te diepen verdwijnt de aantrekkingskracht voor dieper stekende recreatievaartuigen om aan te meren en behouden vele diersoorten hun beschutte biotoop.

In het Alkmaarder- Uitgeestermeergebied kan waterberging en recreatie goed samengaan. Zowel voor recreatie als ook het benutten van water uit het merengebied tijdens droge periodes is de waterkwaliteit voor de landbouw van groot belang. Het lozen van toiletafval en vuilwatertanks in havens en open water is verboden. De waterkwaliteit is nog meer te verbeteren door het nog verder terugdringen van riooloverstorten. De brede rietkragen langs het Limmergat werken als een helofytenfilter waarbij stikstof en fosforverbindingen worden vastgelegd. Door het Limmergat niet uit te diepen verdwijnt de aantrekkingskracht voor dieper stekende recreatievaartuigen om aan te meren en behouden vele watervogels hun beschutte biotoop en vissen hun paaiplaats.

Het Limmergat met een brede rietzoom en daarachter de Dorregeestermolen.

 

 

 

Reageren? Stuur een mail naar secretariaat@alkmaardermeeromgeving.nl


Standpunt van de maand: mei 2021

Door de Stichting is de informatiebundel ‘Gekende landschappen’ tot stand gebracht. Deze informatiebundel kan geraadpleegd en gedownload worden vanaf de website. Maandelijks wordt uit deze bundel een standpunt gelicht met een toelichtende beschrijving. Lezers worden van harte uitgenodigd op onderstaand standpunt te reageren. Onderaan de rubriek wordt daarvoor de mogelijkheid geboden.

Het standpunt van de maand luidt: 

Verdere maaivelddaling in de veenweidepolders kan geminimaliseerd worden door het hoog houden van de grondwaterstanden.

Ontgonnen veenlandschappen speelden eeuwenlang een belangrijke rol voor de voedselvoorziening, maar uiteindelijk waren veengronden alleen nog maar geschikt als weidegronden en hooilanden. Ontwatering en bemesting brachten vertering van het veen opgang, waardoor steeds meer veenmassa als kooldioxide in de lucht is verdwenen. Het stimuleren van nieuwe veenvorming verdient een kans. Groeiend veen legt de koolstof vast die wij door het verbranden van veen, steenkool, aardolie en gas eeuwenlang in de atmosfeer hebben gebracht. Groeiend veen is echter een heel langzaam proces!

Landbouwgebieden in de veenweidepolders hebben een goed uitgebalanceerd waterpeil nodig om verdere maaivelddaling te voorkomen en toch het land te kunnen bewerken. Natuurgebieden bieden meer perspectief door waterberging te combineren met de natuurfunctie. In de winter kan het water opgezet worden tot boven het maaiveld. In de lente en de zomer kan een plas-drassituatie voor vele weidevogels heel aantrekkelijk zijn. Een dergelijke situatie wordt in het voorjaar gecreëerd in de Polder de Uitgeester- en Heemskerkerbroek nabij fort Krommeniedijk. Ook in de natuurgebieden Groote Ven en Oude Venne langs het polderweggetje tussen Castricum en Uitgeest bestaat een plas-drasmilieu dat ideaal is voor water- en weidevogels.

 De Westwouderpolder is een veenpolder met een hoge waterstand om verdere maaivelddaling tegen te gaan.

Reageren? Stuur een mail naar secretariaat@alkmaardermeeromgeving.nl


Standpunt van de maand: april 2021

Door de Stichting is de informatiebundel ‘Gekende landschappen’ tot stand gebracht. Deze informatiebundel kan geraadpleegd en gedownload worden vanaf de website. Maandelijks wordt uit deze bundel een standpunt gelicht met een toelichtende beschrijving. Lezers worden van harte uitgenodigd op onderstaand standpunt te reageren. Onderaan de rubriek wordt daarvoor de mogelijkheid geboden.

Het standpunt van de maand luidt: 

Met het benutten van schoon duinwater en extensieve veeteelt kan de natuurwaarde van weilanden in de duinrandpolders worden verbeterd.

Hoe krijgen we het romantische beeld terug van grazende koeien in weiden die niet eentonig groen zijn maar ieder seizoen een bont kleurenpallet laten zien door de diverse grassoorten en kruiden?

Dit kan bereikt worden met het inzaaien van kruidenrijk graszaad en extensieve beweiding. Bovendien is het voordeel van extensieve boven intensieve beweiding het matige gebruik van meststoffen. Uitspoeling van voedingsstoffen naar het grond- of slootwater is dan veel minder, waardoor heldere sloten met zuurstofrijk water het landschap gaan sieren en koeien hieruit naar hartenlust kunnen drinken.

Een hoog winters waterpeil in de strandvlaktes geeft tegendruk aan de kwelstroom uit duinen en strandwallen. Hierdoor blijft meer water geborgen in de hoger liggende gebieden. Een laag waterpeil in de zomer geeft extra kwel in de zomer, met als gevolg dat de hoeveelheid gebiedseigen water het jaar rond toeneemt. Het resultaat van het geheel is een sterk verminderde behoefte aan aangevoerd gebiedsvreemd boezemwater.

Het hiervoor beschreven waterregiem wordt toegepast voor weidenatuurgebieden in de polders, zoals het Zeerijdtsdijkje en De Hooge Weide achter Bakkum. Tegengesteld zijn de waterpeilwensen bij agrarisch grondgebruik. Voor agrarisch grondgebruik is in de winter een laag waterpeil gewenst om het land te kunnen bewerken en in de zomer een hoog waterpeil om de gewassen goed te kunnen laten groeien. Echter een peilbeheer met hoge waterstanden in de winter en uitzakkende peilen in de zomer ondersteunt op vele fronten kwalitatieve en kwantitatieve eigenschappen van het watersysteem voor de natuur. 

Hierdoor verbetert de natuurwaarde van weilanden in de duinrandpolders op natuurlijke wijze.

Bloemrijke slootkant

Reageren? Stuur een mail naar secretariaat@alkmaardermeeromgeving.nl