Gekende landschappen rond de kernen Bakkum, Castricum, Limmen, Akersloot, De Woude en Uitgeest

Gekende landschappen (header)

Natuurnetwerk Nederland (NNN) is een samenhangend netwerk van natuurgebieden in ons hele land. De kwaliteit van de natuur staat onder grote druk door mestoverschotten, verdroging en versnippering. Het NNN biedt gelukkig deels antwoord op deze problemen. Natuurnetwerken, groot en klein, zijn belangrijk voor het voortbestaan van planten en dieren. Ze vormen de infrastructuur waarbinnen zij zich kunnen verplaatsen. Het netwerk omvat een aantal grote bestaande natuurgebieden, natuurterreinen en landbouwgronden.

Het overheidsstreven was erop gericht dat de Ecologische Hoofdstructuur in 2018 gerealiseerd zou zijn, maar met een terugtredende overheid en bezuinigingen is dat doel niet gehaald. Het voltooien van het Natuurnetwerk Nederland is een taak van de provincies geworden. Ondanks de bezuinigingen op natuur heeft de provincie in de Agenda Groen aangegeven het netwerk van natuurgebieden te willen voltooien. Het in 2010 herijkte natuur­netwerk zal niet worden verkleind en de ambitie is dat het in 2027 gerealiseerd zal zijn. Grote delen van het Natuurnetwerk Nederland zijn ook onderdeel van het Europese natuurnetwerk Natura 2000.

Natuurgebieden van de Stichting De Hooge Weide langs de Uitgeesterweg in de Castricummerpolder
Natuurgebieden van de Stichting De Hooge Weide langs de Uitgeesterweg in de Castricummerpolder

De natuur in Noord‐Holland bestaat, op de grote natuurgebieden na, uit vele kleine losse snippers. Om hierin meer samenhang te krijgen, werkt de provincie Noord‐Holland samen met waterschappen, gemeenten, Rijkswaterstaat, agrariërs, Nederlandse Spoorwegen, recreatieschappen en natuurbeschermingsorganisaties. Er zijn veel agrarische gronden tot natuurontwikkelingsgebieden omgevormd en verbindingszones tot stand gebracht. Een voor­beeld daarvan zijn de aaneen geschakelde natuurgebieden van de Stichting De Hooge Weide in de Castricummerpolder.

Planten en dieren die van oudsher in de streek thuishoren, vormen een onderdeel van de regionale identiteit en daarmee een zeer belangrijk uitgangspunt voor landschapsontwik­keling. Het gaat er daarbij vooral om dat er verbindingen bestaan tussen geschikte leefgebie­den van planten en dieren. Hiermee wordt voorkomen dat dieren en planten op eilandjes leven, waar zij gemakkelijk kunnen uitsterven, zonder dat soortgenoten de beschikbare leef­gebieden weer kunnen opvullen. Het samenvoegen van al deze puzzelstukken, de zoge­heten ontsnippering, was vooral in de afgelopen jaren de grote opgave, maar is nog niet voltooid.

Agrarische bedrijfsverplaatsing

Agrariërs die hun bedrijf willen verplaatsen naar een locatie buiten het Natuurnetwerk Nederland, kunnen vanaf 13 maart 2017 gebruik maken van de regeling Bedrijfsverplaat ­sing. Bijvoorbeeld als zij uitbreidingsmogelijkheden zoeken en geen mogelijkheden zien voor natuurbeheer. Zij hebben tot 31 juli 2019 de tijd om een plan en een subsidieaan­vraag in te dienen. De regeling Bedrijfsverplaatsing draagt bij aan het Noord‐Hollandse plan om ieder jaar 250 ha nieuwe natuur te creëren. In 2019 wordt de regeling geëvalueerd.

Door natuurgebieden met elkaar te verbinden krijgen dieren en planten meer kans om soortgenoten te ontmoeten en meer ruimte om voedsel te zoeken.

Natuurnetwerken kruisen op vele punten wegen, spoorwegen of vaarwegen. Deze plekken zijn barrières voor dieren die zich willen verplaatsen. Deze knelpunten kunnen worden opge­lost, bijvoorbeeld door het aanleggen van faunapassages, zoals speciale viaducten voor dieren (ecoducten of natuurbruggen) of padden‐ en dassentunneltjes.

Grote gebieden met een hoge ecologische potentie worden als natuurkerngebieden aange­wezen. Dit zijn gebieden met bestaande natuurwaarden die nationaal en internationaal van betekenis zijn. Een voorbeeld is het Noordhollands Duinreservaat, waar PWN het beheer over heeft. Natuurontwikkelingsgebieden zijn gebieden met goede perspectieven voor ontwikkeling van natuurwaarden of verhoging van bestaande natuurwaarden. De ecologi­sche diversiteit in de natuurgebieden wordt vergroot als er tussen de diverse natuurgebieden een uitwisseling kan plaats hebben. Omdat West-Nederland valt onder de 'wetlands' wordt bij het realiseren van natuurnetwerken veel ruimte gegeven aan water. Er wordt dus ingezet op natte natuur en verbetering van de ruimtelijke samenhang en milieukwaliteit om verminde­ring van de biodiversiteit tegen te gaan.

Castricum maakt deel uit van de natuurverbinding 'Van Kust tot Kust', een verbinding tussen Noordzee en Markermeer, waarmee veengebieden en kustlandschap met elkaar verbonden worden. Het is een zijtak van de 'Natte As', een robuuste verbinding van moerassystemen, die het Waddengebied via het Lauwersmeergebied, de randmeren, de Hollandse venen en de Biesbosch, met de Zeeuwse Delta verbindt.